Ο χώρος όπου δεν υπάρχει τίποτα*

"Η φαντασία δεν είναι μια εμπειρική ή επίκτητη ιδιότητα της συνείδησης 

αλλά είναι η ολότητα της συνείδησης

την ώρα που συνειδητοποιεί την ελευθερία της."

- Σάρτρ

Τριάντα ακτίνες μοιράζονται στον άξονα του τροχού·

Η χρησιμότητα του κάρου

βρίσκεται στο χώρο όπου δεν υπάρχει τίποτα.

Πηλός πλάθεται για να φτιαχτεί ένα αγγείο

Η χρησιμότητα του αγγείου

βρίσκεται στο χώρο όπου δεν υπάρχει τίποτα.

Ένα δωμάτιο φτιάχνεται αποκόπτοντας πόρτες και παράθυρα

Η χρησιμότητα του δωματίου

βρίσκεται στο χώρο όπου δεν υπάρχει τίποτα.

Ως εκ τούτου, η χρησιμότητα των πραγμάτων 

βρίσκεται στο χώρο όπου δεν υπάρχει τίποτα.

* Από το βιβλίο του Λόγου και της Φύσης, Κεφάλαιο 11. (Λάο Τσε Τάο Τε Κινγκ)

Tao Te Ching: Chapter 11

Thirty spokes share a hub;

The usefulness of the cart

lies in the space where there is nothing.

Clay is kneaded into a vessel;

The usefulness of the vessel

lies in the space where there is nothing.

A room is created by cutting out doors and windows;

The usefulness of the room

lies in the space where there is nothing.

Therefore, the usefulness of things

lies in the space where there is nothing.

Για τον πίνακα: Shōrin-zu byōbu — left side of a diptych by Hasegawa Tōhaku

Ma (間) (αρνητικός χώρος/μη-χώρος): γιαπωνέζικη λέξη που μπορεί να μεταφραστεί σαν "κενό", "χώρος", "παύση" ή ο χώρος ανάμεσα σε δύο δομημένα μέρη.  Στα ιαπωνικά υπονοεί το διάστημα. Η έννοια του χώρου βιώνεται σταδιακά μέσω των διαστημάτων του χωρικού προσδιορισμού. Περιγράφεται καλύτερα ως τη συνείδηση ενός μέρους, όχι με την έννοια μιας κλειστής τρισδιάστατης οντότητας, αλλά μάλλον σαν την ταυτόχρονη επίγνωση της μορφής και της μη-μορφής που προκύπτει από την εντατικοποίηση της όρασης. Δεν είναι κάτι που δημιουργείται από σύνθεση στοιχείων· είναι αυτό που γίνεται στην φαντασία του ανθρώπου που έχει την εμπειρία αυτών των στοιχείων. Συνεπώς μπορεί να οριστεί ως τόπος  βιωματικός  που γίνεται κατανοητός με έμφαση στο διάστημα.  (από τη wikipedia)

Ma (間) is a Japanese word which can be roughly translated as "gap", "space", "pause" or "the space between two structural parts."^[1][2][3][4] The spatial concept is experienced progressively through intervals of spatial designation. In Japanese, ma, the word for space, suggests interval. It is best described as a consciousness of place, not in the sense of an enclosed three-dimensional entity, but rather the simultaneous awareness of form and non-form deriving from an intensification of vision.

Ma is not something that is created by compositional elements; it is the thing that takes place in the imagination of the human who experiences these elements. Therefore ma can be defined as experiential place understood with emphasis on interval.^[5]

 

Φαντασία, Αλήθεια (και ένα βίντεο δώρο).

"Η φύση χρειάζεται λίγα πράγματα, όμως η φαντασία σου

χρειάζεται πολλά."

- Λ. Τολστόυ

"Η κοινωνία λέει στον άνθρωπο: Να σκέφτεσαι όπως σκεφτόμαστε,

να πιστεύεις αυτά που πιστεύουμε, να τρως και να πίνεις αυτά που

τρώμε και πίνουμε, και να ντύνεσαι όπως ντυνόμαστε."

- Λούσυ Μάλορυ

"Θα πρέπει να είσαι αρκετά γενναίος, ώστε να χρησιμοποιείς

το δικό σου μυαλό, στη ζωή και την εκπαίδευση σου."

-Ι. Καντ

"Πίστη είναι να πιστεύετε ότι αυτά που γνωρίζετε 

δεν είναι πραγματικά."

-Μ. Τουαίην

"Δεν μπορούμε να βρούμε την ελευθερία αναζητώντας την, αλλά

αναζητώντας την αλήθεια. Η ελευθερία δεν πρέπει να είναι σκοπός,

αλλά επακόλουθο. Την ελευθερία δεν μπορούν να σου την δώσουν

οι άλλοι. Κάθε άνθρωπος μπορεί να απελευθερώσει μόνο τον εαυτό του."

- Λ. Τολστόυ

"Μόνο η αλήθεια που κατακτάς με την δική σου σκέψη, με την 

προσπάθεια του δικού σου μυαλού, γίνεται μέλος του 

σώματος σου, και μόνο αυτή η αλήθεια σου ανήκει."

- Α. Σοπενχάουερ

~~Η φαντασία~~

Παντού είναι κρυμμένη. Πίσω από κάθε λέξη, πίσω από κάθε  ιδέα και ιδανικό. Είναι το πέπλο που μας δίνουν οι άλλοι άνθρωποι από μικρή ηλικία για να κρύβει την αλήθεια από τη λογική μας. Μόλις το αποκτήσουμε είμαστε ευθείς ικανοί να το κάνουμε μόνοι μας ακόμα πιο σκοτεινό, μπαλώνοντας το και με δικές μας φαντασίες. Αυτή ίσως είναι και ο σοβαρότερος λόγος που δεν μπορούμε να αφεθούμε πραγματικά ελεύθεροι· δεν μπορούμε να απαγκιστρωθούμε από το πως φαντάζεται ο καθένας μας την ελευθερία...

Τα περισσότερα έθιμα και παραδόσεις δεν θα άντεχαν σε μια λογική εξέταση τους. Είναι σίγουρα άσχημο να εκνευρίζεις τους ανθρώπους απέχοντας από αυτές, αλλά είναι πολύ χειρότερο να αρνείσαι τις απαιτήσεις της συνείδησης σου, ακολουθώντας τα έθιμα του πλήθους. Αναλογίσου το κακό που έχουν προκαλέσει οι παλιές προκαταλήψεις και οι θεσμοί που δεν θα έπρεπε να υπάρχουν σήμερα.

"Στην πραγματική ζωή οι ψευδαισθήσεις μπορούν να αλλάξουν τη ζωή μας μόνο για μια στιγμή, όμως στο χώρο των σκέψεων και της διάνοιας, οι λανθασμένες ερμηνείες μπορούν να γίνουν αποδεκτές ως αλήθειες για χιλιάδες χρόνια, και να γελοιοποιούν ολόκληρα έθνη, να βουβαίνουν τις ευγενείς επιθυμίες της ανθρωπότητας, να υποδουλώνουν τους ανθρώπους και να τους λένε ψέματα." - Α. Σοπενχάουερ.

~~Η αλήθεια~~

Η αλήθεια μπορεί να πολεμήσει την φαντασία. Για να την καταλάβεις δεν θα πρέπει να καταπιέζεις το μυαλό σου. Αντιθέτως θα πρέπει να το εξασκείς, και να δοκιμάζεις και να ελέγχεις διανοητικά όλα όσα μπορούν να ελεγχθούν. Και η αλήθεια που έχει ελεγχθεί με την ειλικρινή σκέψη μπορεί να γίνει κατανοητή και από ένα 10χρονο παιδάκι.

~~Το βίντεο~~

Το παρακάτω βίντεο νομίζω ότι δείχνει αρκετά από αυτά που θέλω να πω. Αλλά το κυριότερο μας δείχνει ότι υπάρχει και ενός άλλου είδους φαντασία: η δημιουργική. Μια φαντασία που δεν πολεμά την αλήθεια αλλά ζητά να την ανακαλύψει.

Είναι ένα απόσπασμα από την ταινία "Οι περιπέτειες του Μάρκ Τουαίην" (1985). Το συγκεκριμένο απόσπασμα είναι μια ελεύθερη μεταφορά από την ιστορία του Μ. Τουαίην με τίτλο "Captain Stormfield" (http://emotionalliteracyeducation.com/classic_books_online/cptsf10.htm).

Captain Stormfield - Μάρκ Τουαίην from Iptamenos Ollandos on Vimeo.

Η Σοφία του Μικρού Πρίγκηπα

Αγαπημένοι φίλοι,
αν και δεν μου αρέσει να μιλώ για τον εαυτό μου θα μοιραστώ σήμερα μαζί σας ένα μάθημα της ζωής μου μέσω της "κριτικής" ενός βιβλίου.

Όταν ξεκίνησα να μαθαίνω γαλλικά σκέφτηκα να βρω ένα κλασσικό βιβλίο, εύκολο στην ανάγνωση. Ο σκοπός ήταν να συνδιάσω τη βαρετή γραμματική με την ενδιαφέρουσα ανάγνωση. Λόγω πείρας από τα Ολλανδικά, αποφάσισα να διαλέξω κάποιο παραμυθάκι, κατά προτίμηση για μικρά παιδιά, αφού στα γαλλικά είμαι πλέον ενός χρονών και 4 μηνών... Το μόνο που ήρθε στο μυαλό μου και που δεν είχα διαβάσει ήταν ο Μικρός Πρίγκηπας. Όταν το ζήτησα στο βιβλιοπωλείο του πανεπιστημίου, μου είπαν να κοιτάξω στα παιδικά βιβλία και άμα δεν ήταν εκεί, θα μπορούσαν να μου το παραγγείλουν. Όπως και έγινε τελικά.

Μετά από 2-3 μήνες τελείωσα αυτό το μικρό βιβλιαράκι. Μόνο που αποδείχθηκε ότι εγώ, οι υπεύθυνοι του βιβλιοπωλείου του πανεπιστημίου, όπως και πολλοί άλλοι που δεν έχουν διαβάσει το βιβλίο κάναμε ένα μεγάλο λάθος. Το βιβλίο δεν είναι παιδικό. Μοιάζει ίσως για όποιον το έχει ξεφυλλίσει, αλλά δεν το έχει διαβάσει προσεκτικά. Ίσως να μπερδεύει λίγο τα πράγματα και η αφιέρωση που κάνει ο συγραφέας στην αρχή του βιβλίου, αλλά ο προσεκτικός αναγνώστης δεν μπορεί να ξεγελαστεί τόσο εύκολα:

Στον Leon WERTH

θα ήθελα να ζητήσω συγνώμη απ' τα παιδιά που αφιέρωσα το βιβλίο αυτό σ' ένα μεγάλο· ωστόσο, έχω μια σοβαρή δικαιολογία: αυτός ο μεγάλος είναι ο πιο καλός μου φίλος σε τούτο τον κόσμο. Έχω και μια άλλη δικαιολογία: αυτός ο μεγάλος όλα τα καταλαβαίνει, ακόμη και τα παιδικά βιβλία. Έχω και μια τρίτη δικαιολογία: αυτός ο μεγάλος ζει στη Γαλλία, όπου πεινάει και κρυώνει. Έχει τόσο μεγάλη ανάγκη από κάποια παρηγοριά. Αν όλοι οι παραπάνω λόγοι δεν είναι αρκετοί, πολύ θα το ήθελα ν' αφιερώσω τούτο το βιβλίο στο παιδί που ήταν άλλοτε αυτός ο μεγάλος. Όλοι οι μεγάλοι ήταν κάποτε παιδιά (Μα λίγοι ίσως ανάμεσά τους το θυμούνται). Διορθώνω, λοιπόν, την αφιέρωσή μου:

Στον Leon WERTH όταν ήταν μικρό παιδί

Ο συγραφέας Antoine de Saint-Exupéry δημιούργησε ένα αριστούργημα ποίησης, ανθρωπισμού και συγκίνησης το οποίο πρωτοεκδόθηκε το 1943. Κάνει αρκετές στοχαστικές παρατηρήσεις για τη ζωή και την ανθρώπινη φύση που αποτελούν πρώτης τάξεως τροφή για σκέψη. Ένα βιβλίο που χτίζεται αριστοτεχνικά βήμα προς βήμα γύρω από ένα μυστικό ξεχασμένο εδώ και καιρό από τους περισσότερους ανθρώπους (μεγάλους όχι τα παιδιά). Το μυστικό είναι απλό, αλλά λίγοι το καταλαβαίνουν σε όλη του την σημασία: "Οι άνθρωποι βλέπουν καλά μόνο με την καρδιά. Το ουσιώδες είναι αόρατο για τα μάτια." Η φιλία και η ομορφιά είναι μερικά από τα ουσιώδη, αλλά πως μπορείς να τα δεις αν όχι με τα μάτια της καρδιάς; Αν δεν μπορέσεις να τα αισθανθείς; Και πως να την αισθανθείς αν δεν έχεις πονέσει και προσπαθήσει γι'αυτά; "Είναι ο χρόνος που έχεις χάσει για το ρόδο σου, που κάνει το ρόδο σου σημαντικό." λέει η αλεπού που είχε ζητήσει να εξημερωθεί από τον Μικρό Πρίγκηπα.

Κεφ. ΧΧΙ (Απόσπασμα)

"Η ζωή μου είναι πολύ μονότονη. Κυνηγώ τα κοτόπουλα, οι άνθρωποι με κυνηγούν. Όλα τα κοτόπουλα μοιάζουν μεταξύ τους, και όλοι οι άνθρωποι μοιάζουν μεταξύ τους. Και έτσι έχω αρχίσει να βαριέμαι. Αν με εξημερώσεις, θα νιώσω να έχει έρθει ο ήλιος στη ζωή μου. Θα αναγνωρίζω τον ήχο από τα βήματά σου που θα είναι διαφορετικά από εκείνον όλων των άλλων. Τα άλλα βήματα με κάνουν να κρύβομαι .Τα δικά σου θα με καλούν, σα μουσική, έξω από τη κρυψώνα μου. Και μετά, βλέπεις εκείνα τα χωράφια με το σιτάρι; Δεν τρώω ψωμί. Το σιτάρι μου είναι εντελώς άχρηστο. Τα χωράφια με το σιτάρι δεν μου λένε τίποτα. Και αυτό είναι θλιβερό. Μα τα δικά σου μαλλιά έχουν το χρώμα του χρυσού. Σκέψου πόσο θαυμάσιο θα είναι όταν θα με έχεις εξημερώσει. Τα στάχυα που είναι επίσης χρυσά, θα με κάνουν να σε σκέφτομαι. Και θα μου αρέσει να ακούσω τον αέρα ανάμεσα στα σιτάρια..."

- "Σε παρακαλώ εξημέρωσέ με!" είπε.
- "Το θέλω πάρα πολύ" απάντησε ο Μικρός Πρίγκηπας. "Αλλά δεν έχω πολύ χρόνο. Ψάχνω για φίλους και θέλω να γνωρίσω πολλά πράγματα."
- "Γνωρίζουμε μόνο τα πράγματα που εξημερώνουμε", είπε η Αλεπού. "Οι άνθρωποι δεν έχουν χρόνο να γνωρίσουν το οτιδήποτε. Αγοράζουν τα έτοιμα πράγματα από τα καταστήματα. Αλλά δεν υπάρχει κανένα κατάστημα στο κόσμο από το οποίο να μπορούν να αγοράζουν φίλους και έτσι οι άνθρωποι δεν έχουν πια κανένα φίλο. Εάν θες ένα φίλο, εξημέρωσε με..."

"Τι πρέπει να κάνω για να σε εξημερώσω;" ρώτησε ο Μικρός Πρίγκηπας.
"Πρέπει να είσαι πολύ υπομονετικός" απάντησε η Αλεπού. "Πρώτα θα καθίσεις στο γρασίδι κάπως μακριά μου, όπως τώρα. Θα σε βλέπω με την άκρη του ματιού μου και δεν λες τίποτα. Οι λέξεις είναι αιτία παρεξηγήσεων. Μέρα με τη μέρα θα έρχεσαι πιο κοντά μου..."

Την επόμενη ημέρα ο Μικρός Πρίγκηπας επέστρεψε.
"Θα ήταν καλύτερα να έρχεσαι πάντα την ίδια ώρα" είπε η Αλεπού. "Για παράδειγμα, αν έρχεσαι στις τέσσερις η ώρα το απόγευμα, τότε γύρω στις τρεις η ώρα θα αρχίσω να νιώθω ευτυχισμένη. Όσο περνάει η ώρα θα νιώθω όλο και πιο ευτυχισμένη. Στις τέσσερις η ώρα, θα είμαι ανήσυχη και σχεδόν θα χοροπηδώ από ευτυχία. Θα σου δείχνω πόσο ευτυχισμένη είμαι. Αλλά αν δεν έρχεσαι συγκεκριμένη ώρα, δεν θα ξέρω πότε θα πρέπει να φορέσει η καρδιά μου τα καλά της για να σε υποδεχθεί... Πρέπει τηρούμε τα τελετουργικά..."
"Τι θα πει τελετουργικό;" ρώτησε ο Μικρός Πρίγκηπας.
"Και τα τελετουργικά είναι επίσης ένα πράγμα πολύ ξεχασμένο" είπε η Αλεπού. "Είναι αυτό που κάνει τη μια ημέρα να διαφέρει από τις άλλες ημέρες, την μια ώρα από τις άλλες ώρες. Για παράδειγμα, οι κυνηγοί έχουν ένα τελετουργικό. Κάθε Πέμπτη χορεύουν με τα κορίτσια του χωριού. Έτσι η Πέμπτη είναι μια θαυμάσια ημέρα για μένα! Μπορώ να κάνω ένα περίπατο στους αμπελώνες. Αλλά αν οι κυνηγοί χόρευαν οποτεδήποτε, κάθε ημέρα θα ήταν όπως κάθε άλλη ημέρα, και δεν θα μπορούσα ποτέ να έχω καθόλου διακοπές."

Έτσι ο Μικρός Πρίγκηπας εξημέρωσε την Αλεπού. Και όταν έφτασε η ώρα της αναχώρησής του πήγε κοντά της.
"Α" είπε η Αλεπού, "θα κλάψω."
"Εσύ φταις γι' αυτό" είπε ο Μικρός Πρίγκηπας. "Δεν ήθελα να σου κάνω κακό - μα εσύ θέλησες να σε εξημερώσω..."
"Ναι, είναι αλήθεια" είπε η Αλεπού.
"Μα τώρα πρόκειται να κλάψεις!" είπε ο Μικρός Πρίγκηπας.
"Ναι, είναι αλήθεια" είπε η Αλεπού.
"Τότε δεν κέρδισες κάτι που σε εξημέρωσα!"
"Κέρδισα" είπε η Αλεπού. "Κέρδισα το χρώμα του σταχυού."


Δηλαδή όπως το θέτει ο ίδιος ο συγραφέας σε άλλο βιβλίο του: "Αυτός που έχει φύγει, αν διατηρούμε την μνήμη του, κατοικεί μέσα μας πιο δυναμικά - όχι - πιο ζωντανά και από τους ζωντανούς ανθρώπους."

Κεφ. ΧΧΙΙΙ

- Καλημέρα, είπε ο μικρός πρίγκιπας.
- Καλημέρα, είπε ο έμπορος.
Ήταν ένας έμπορος τελειοποιημένων χαπιών που έκοβαν τη δίψα. Έπινες ένα κάθε βδομάδα και έτσι δεν ένιωθες πια την ανάγκη να πιεις νερό.
- Γιατί τα πουλάς αυτά; είπε ο μικρός πρίγκιπας.
- Κάνεις μεγάλη οικονομία χρόνου, είπε ο έμπορος. Οι ειδικοί έχουν κάνει τους υπολογισμούς. Κερδίζεις πενηντατρία λεπτά τη βδομάδα.
- Και τι τα κάνεις αυτά τα πενηντατρία λεπτά;
- Τα κάνεις ότι θέλεις...
«Εγώ, είπε μέσα του ο μικρός πρίγκιπας, αν είχα πενηντατρία λεπτά σε χρόνο να ξοδέψω, θα έκανα σιγά-σιγά ένα ωραίο περίπατο μέχρι κάποια πηγή...


Ο συγραφέας επιχειρεί να ξυπνήσει ξεχασμένα συναισθήματά μας. Επίσης προσπαθεί να προβάλλει τον λανθασμένο τρόπο ζωής μας και την λάθος σκέψη μας σε πολλά θέματα. Όπλο του η αχαλίνωτη γόνιμη φαντασία του. Γνώμη μου είναι ότι τα καταφέρνει με απαράμιλλη δεξιοτεχνία, μέσα από ένα φαινομενικά απλό αλλά παράλληλα βαθειά φιλοσοφικό κείμενο.

Το συστήνω ανεπιφύλακτα σε όλους σας με την προτροπή να μην ξεγελαστείτε από την φαινομενική του απλότητα και το διαβάσετε γρήγορα. Είναι και αυτή μια αρρώστια της εποχής μας βλέπετε. Νομίζουμε ότι η ζωή μας είναι μικρή και προσπαθούμε να την ζήσουμε γρήγορα. Αυτό είναι όμως που την συρρικνώνει και την κάνει άσχημη. Πως θα μπορέσεις να δεις την ομορφιά αν κάνεις κάτι γρήγορα; Δεν πρέπει να κοντασταθείς σταματώντας να κάνεις αυτό που κάνεις και να κοιτάξεις γύρω σου με τα μάτια της καρδιάς; Πως αλλιώς θα μπορέσεις να την δεις; Η ζωή είναι μεγάλη από μόνη της. Αν προσπαθείς να την ζήσεις με αργούς ρυθμούς τότε και μόνο τότε μπορεί να γίνει απέραντη και γεμάτη θησαυρούς κάτω από κάθε πέτρα του δρόμου της...

Όλο το βιβλίο στα ελληνικά εδώ και εδώ. Σε γαλλικά, αγγλικά, γερμανικά και ισπανικά μπορείτε να το βρείτε εδώ.

Ο Κακός Μάγος

Ήταν κάποτε ένας κακός μάγος. Ζούσε σε μια φάρμα μέσα στα βουνά και στα δάση και είχε χιλιάδες πρόβατα. Αλλά το πρόβλημα ήταν ότι τα πρόβατα του φοβόντουσαν τον μάγο επειδή κάθε μέρα βλέπανε ότι κάποιο από αυτά σφαζόταν για το πρωινό του, κάποιο για το μεσημεριανό του. Έτσι φύγανε από την φάρμα του και ήταν δύσκολη δουλειά να τα βρει μέσα στα δάση. Σαν μάγος που ήταν, χρησιμοποίησε μαγικά.

Υπνώτισε όλα τα πρόβατα και τους είπε πρώτα ότι όλα είναι αθάνατα και ότι δεν θα παθαίναν τίποτα αν τους έβγαζε το δέρμα, τουναντίον ότι ήταν καλό και ακόμα ευχάριστο. Μετά τους είπε ότι ο μάγος ήταν ένας καλός αφέντης που αγαπούσε το κοπάδι του και θα έκανε τα πάντα για αυτά. Τέλος τους είπε ότι ότι και αν τους συνέβαινε δεν θα τους συνέβαινε τουλάχιστον εκείνη την ημέρα και έτσι δεν χρειάζεται να το σκέφτονται.

Στη συνέχεια είπε σε μερικά: "Εσείς είστε άνθρωποι, δεν χρειάζεστε να φοβάστε. Μόνο τα πρόβατα θα σφαχτούν και θα φαγωθούν, όχι εσείς. Είστε άνθρωποι όπως και εγώ" Σε κάποια άλλα είπε: "Είστε λοντάρια, μόνο τα πρόβατα φοβούνται. Αυτά δραπετεύουν, είναι φοβητσιάρικα. Εσείς είστε λιοντάρια, θα προτιμήσετε να πεθάνετε παρά να δραπετεύσετε. Δεν ανήκετε στα πρόβατα. Έτσι δεν είναι πρόβλημα σας όταν σκοτώνονται. Αυτή είναι η μοίρα τους, αλλά εσείς είστε οι πιο αγαπημένοι φίλοι μου στο δάσος". Μ'αυτό τον τρόπο, είπε σε κάθε πρόβατο διαφορετικές ιστορίες, και από την επόμενη τα πρόβατα σταμάτησαν να φεύγουν από την φάρμα.

Συνέχιζαν να βλέπουν πρόβατα να σφαγιάζονται, αλλά δεν ήταν πρόβλημα τους πιά. Κάποιο ήταν λιοντάρι, κάποιο τίγρης, άλλο ήταν άνθρωπος κ.ο.κ. Κανένα δεν ήταν πρόβατο εκτός από αυτό που σκοτωνόταν. Μ'αυτό τον τρόπο χωρίς να έχει υπηρέτες κατάφερνε να διατηρεί χιλιάδες πρόβατα. Πηγαίναν στο δάσος για τροφή και νερό αλλά πάντα θα γυρνούσαν πίσω πιστεύοντας ότι κάποιο πρόβατο θα σφαχτεί και όχι αυτοί. Αυτά δεν ανήκαν στα πρόβατα. Αυτά ήταν λιοντάρια - που είχαν το σεβασμό, την τιμή και την φιλία του μεγάλου μάγου. Έτσι λυθήκαν τα προβλήματα του μάγου και τα πρόβατα δεν ξαναφύγαν.

Η παραβολή αυτή είναι από το βιβλίο του P. Ouspensky: "Αναζητώντας τον κόσμο του θαυμαστού - In search of the miraculous" (κεφ.12, σελ. 342 στην ελληνική έκδοση) και αποδίδεται στον Γκουρτζίεφ, ενώ συχνά την αναφέρει και ο Osho στις ομιλίες του.

Είναι μια πολύ καλή ερμηνεία της κατάστασης του ανθρώπου. Ο οποίος είναι υπνωτισμένος. Δεν πρέπει δηλαδή να αφυπνιστεί αλλά να αφυπνωτιστεί. Και είναι τόσα πολλά πράγματα που μας υπνωτίζουν. Ποιός είναι λοιπόν αυτός ο κακός μάγος; Ναι σίγουρα το μυαλό ολονών μας πάει - και όχι αδίκως - στον μεγάλο υπνωτιστή τα ΜΜΕ όπου η ύπνωση μπορεί να είναι εύκολη, γρήγορη μα πάνω απ'όλα μαζική. Δεν θα έπρεπε όμως να διαθέτουμε ένα νου οξύ που να διαθέτει κρίση και φρόνηση ώστε να τα αποφεύγει όλες αυτού του είδους τις "κακοτοπιές";

Άρα άλλος είναι ο μάγος της παραβολής. Ο μάγος είναι το ίδιο το μυαλό μας. Είναι η κακή λειτουργία του με την επίδραση της φαντασίας. Δεν είναι η φαντασία από μόνη της κάτι το μεμπτό. Αλλά η φαντασία της υποβολής με την τάση για εφησυχασμό και την αυταρέσκεια όταν αρχίζει και κυριαρχεί στην σκέψη μας δεν μας αφήνει να βλέπουμε τα πράγματα πλέον με διαύγεια. Η φαντασία παίρνει την θέση μιας πραγματικής λειτουργίας. Ονειρευόμαστε αντί να "είμαστε". Τα όνειρα παίρνουν την θέση της πραγματικότητας. ("Η Ζωή είναι Πραγματική Μόνο όταν Είμαι" τίτλος ενός από τα βιβλία του Γκουρζίεφ).Έτσι μπορεί παραδείγματος χάριν να φανταζόμαστε ότι είμαστε ξεχωριστοί γιατί είμαστε σπουδαίοι, έχουμε μια θέση στην κοινωνία. Ή πάλι ότι ο πόλεμος που γίνεται σε κάποια γωνιά της γης δεν μας αφορά αφού εκείνοι είναι "πρόβατα" και εμείς "λιοντάρια" κ.ο.κ. Ακόμα η φαντασία μας ταυτίζει με διάφορα πράγματα. Με τα βάσανα μας για παράδειγμα, ή με την βλακεία μας, ή με τις απόψεις μας, τις πεποιθήσεις μας, τα γούστα μας κ.ο.κ. Δηλαδή όλες αυτές οι σκέψεις που πονηρά μας ξεγελούν και μας διαχωρίζουν από τους συνανθρώπους μας. Ξέρετε: έξυπνοι - χαζοί, τούρκοι - έλληνες, πλούσιοι - φτωχοί, χριστιανοί - μωαμεθανοί, δεξιοί - αριστεροί και ο κατάλογος δεν έχει τελειωμό.

Ακόμα συμβαίνει πολλές φορές μέσα μας βαθειά, να μην αισθανόμαστε καλά μ'αυτές τις σκέψεις ωστόσο έρχονται οι συνήθειες να επιδράσουν καταλυτικά για να μας "ελευθερώσουν" από τις τύψεις μας. Τόσο πολύ μάλιστα που ενοχλούμαστε και από πάνω αν κάποιος αρχίσει και μας τις χαλάει, αν κάποιος μας υπενυθμίζει αυτά τα πράγματα. Το παράδειγμα του Σωκράτη γνωστό. Καταδικάστηκε σε θάνατο στην κοιτίδα της δημοκρατίας γιατί "ενοχλούσε", διέφθειρε την νεολαία και εισήγαγε καινά δαιμόνια.

Ή ακόμα και ο τρόπος της ζωής μας με τους ιλλιγγιώδεις ρυθμούς, που δεν μας αφήνουν να ξαποστάσουμε και να σκεφτούμε. Τρέχουμε να προλάβουμε να ζήσουμε και ακολουθούμε το παράδειγμα των άλλων γιατί αυτοί σίγουρα θα ξέρουν καλύτερα...

Ποιά όμως είναι τα πρόβατα τα οποία ο μάγος θέλει να διαφυλάξει; Και γιατί θέλει να τα διαφυλάξει; Ο μάγος εξηγήσαμε ότι είναι η κακή χρήση του μυαλού μας. Όπως επίσης εξηγήσαμε ότι αυτή η κακή χρήση δημιουργεί την ταύτιση και τις προσκολλήσεις με διάφορα πράγματα. Αυτό όμως με την σειρά του δημιουργεί και διατηρεί μέσα μας ζωντανά ισάριθμα και διαφορετικά εγώ, τα οποία εξαιτίας της διαφορετικότητάς τους οδηγούν με τις αντιφάσεις τους στην εσωτερική σύγκρουση. Αυτά τα διαφορετικά εγώ είναι λοιπόν τα "πρόβατα" και ο μάγος πρέπει να τα διαφυλάξει αλλιώς θα πεθάνει. Αν δεν τρέφεται από αυτά τα πρόβατα τότε μοιραία θα πεθάνει.

Ο θάνατος του μάγου συνεπάγεται τη γέννηση του Εγώ, της αληθινής ουσίας που βρίσκεται μέσα μας από γεννήσεως μας. Μόνο έτσι μπορεί να αρχίσει μια νέα ανάπτυξη της ουσίας μας που οδηγεί στην έναρξη της εμφάνισης ενός αδιαίρετου και συνεπώς χωρίς συγκρούσεις Εγώ. Έτσι λοιπόν ο δρόμος εν συντομία μπορεί να δοθεί από τρία διαδοχικά στάδια. "Ξυπνάω", "πεθαίνω", "γεννιέμαι".

Σύνδεσμοι για τον Ouspensky και μια σύνοψη για το συγκεκριμένο βιβλίο του στα αγγλικά.